KAÇ KİŞİ YARARLANACAK?

TEZEL: Konut Edindirme Yardımı’ndan (KEY) yararlanacak kişi sayısı 7.5 milyon kişi. Aslında 9 milyon kişi ama 1,5 milyon kişi bulunamadı, isimleri çıkmadı.

YETGİN: Bu durumda, hak sahibi listeleri, bu ay sonunda Emlak GMYO'ya iletilecek. Hak sahibi sayısının 8,5 milyon civarında kesinleşmesi bekleniyor.

KİM NE AKADAR ALACAK?

TEZEL: 1.8 milyar YTL’yi 7.5 milyon kişiye böldüğümüzde bir kişiye düşen rakamın 240 YTL kadar olduğunu görebiliriz. Tabii bu 240 YTL herkes için geçerli olmayacaktır. Sistemin başladığı 1987 yılından, bittiği 1995 yılına kadar kalanlar var, üç-beş ay yatırıp çıkanlar var. Bu anlamda da 1987 yılından bittiği 95 tarihine kadar yaklaşık 9 yıl boyunca sistemde kalan birisi en fazla 600 YTL civarında bir para alır. 1.300, 1.500 YTL gibi bir gelir nasıl elde edilecek? Bunlar afaki rakamlardır”.

YETGİN: KEY kesintilerinin uygulandığı 1987-1995 arasındaki dönemde sistemde tam olarak olarak yer alan, yani 108 ay boyunca adına KEY kesintisi yatırılan bir hak sahibinin 308 YTL tutarındaki anaparasına karşılık, toplam bin 389 YTL para alacağı belirlendi. Bu süreden daha az adınan KEY kesintisi yatırılanlar ise daha az para alacak.

RESMİ GAZETE YAYINI

TEZEL: Listeler açıklandığında bazıları isimlerini göremeyecek, bazıları da isimlerini görecek, alacak ama alacağı paranın çok az olduğunu görecek. Birinci hayal kırıklığı isimler konusunda yaşanacak. İsimler kanun gereğince Mayıs ayı sonuna kadar Resmi Gazete’de yayınlanmak zorunda. 7.5 milyon kişinin ismini Resmi Gazete’de yayınlamanın ne kadar zor olacağını tahmin edersiniz.
Bana göre atladıkları bir nokta oldu. ‘İsimleri Resmi Gazete’de yayınlayacağız sonra itiraz süresi tanıyacağız’ dediler. Bu kadar ismin Resmi Gazete’ye sığamayacağını düşünemediler sanırım. Ansiklopediden daha çok birkaç ciltlik bir Resmi Gazete olur herhalde. İnsanlar bu birkaç ciltlik Resmi Gazete’de karınca duası gibi küçücük yazılardan isimlerini nasıl bulabilecekler, merak ediyorum. İsimlerimizi nasıl bulacağız, o isimlerin karşısındaki paranın ne olduğunu nasıl okuyacağız.

YETGİN: Mevzuata göre hak sahibi listelerinin Resmi Gazete'de, Emlak Konut GYO veya TOKİ'nin internet sitelerinde ilan edilmesi gerektiğini hatırlatan Yetgin, ancak vatandaşın Resmi Gazete alması gerekmediğini vurgulayarak, ''Ödeme takviminin ilan edilmesinden sonra, vatandaşın en yakın Ziraat Bankası Şubesi'ne gitmesi yeterli olacak. Diğer teknik ayrıntılar çok önemli değil. TC vatandaşlık numaralarına göre ve bu numaraları yoksa sosyal güvenlik numaralarına göre ödeme yapılabilecek. Ödemelerin 10-15 günde tamamlanabileceğini düşünüyoruz'' dedi.

HESAPLAMADAKİ ÇIKIŞ YERİ VE PARANIN KAYNAĞI

TEZEL: Kanun gereğince, 1987’den 95’e kadar birikmiş bulunan KEY’deki paralar 6 aylık mevduat faizi oranına göre nemalandırılıyor. 99 yılından günümüze kadar ise Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı’nın hisse değerinin artışı kadar oluyor. Bazı arkadaşlarımız, “99 yılında bu para 300 YTL olursa, Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı’nın da değeri o tarihten bu yana yaklaşık 4.3 kat arttığına göre 300 YTL ile 4.3’ü çarparım, 1.350 YTL para alırım” diyorlar. Eğer bu mantıkla gidersek, 99 sonunda 100 YTL’si olan da 4 bin YTL para alacak diyebiliriz. Yani hesaplamadaki çıkış yeri yanlış. “96 yılında kişi başına 300 YTL varsa...” diye “Varsa, yaparsa” dan hareket edersek böyle gerçekçi olmayan rakamlar ortaya çıkar. Hesaplanan rakam doğru değil.

YETGİN: KEY hesabı kesintilerine 1995 yılı sonunda son verilmesinden itibaren, 1999 yılına kadar Emlak Bankası hesaplarında tutulan ve hesapta biriktiği kabul edilen 395 trilyon liralık tutar karşılığı, Emlak Konut GYO'ya ayni sermaye olarak gayrimenkul verilmişti. Bu tutar, şirket sermayesinin yaklaşık yüzde 61'ine denk geldiği için, mevzuatta ''nemalandırmaya son verilen tarih'' olarak belirlenen tarihteki şirketin net aktif değerinin yüzde 61, ana para ve nema ödemesinde kullanılacak.

1 Ocak 1987'de yürürlüğe giren 3320 sayılı kanun uyarınca, 31 Aralık 1995'e kadar, işverenler, istihdam ettikleri kişiler için KEY hesabına para yatırmıştı. KEY hesabına yapılan işveren kesintileri, 1 Ocak 1996'dan itibaren sıfırlanmıştı. Kişi başına kesinti, 3 bin 500 lira ile başlayıp, en son 80 bin liraya yükseltilirken, sistemde tam olarak katılan kişilerin anaparasının 6 milyon 156 bin TL olduğu ifade edilmişti.

Tasfiyeye ilişkin kanuna göre, hak sahiplerinin KEY ana para tutarları, 1 Ocak 1987 ile 29 Aralık 1999 tarihleri arasındaki dönem için Tasfiye Halindeki Emlak Bankası'nın 6 aylık vadeli mevduat faizi ile nemalandırılmıştı. Nemalandırmada, 29 Aralık 1999'dan sonraki dönem için ise ilgili kuruluşların hak sahiplerinin listelerini tasfiye halindeki Emlak Bankası'nın KEY Birimi'ne bildirme süresi sonu olan 29 Şubat'taki Emlak Konut GMYO'nun net aktif değeri dikkate alındı.

Buna göre, 29 Şubat 2008 itibariyle Emlak Konut GYO'nun net aktif değerinin (KEY hesaplarının temsil eden) yüzde 60,96'sının, tasfiye halindeki Emlak Bankası tarafından KEY hesaplarına mahsuben ayni sermaye olarak Emlak GYO'ya devredilen taşınmaz karşılığı olan 395 milyon 751 bin 717 YTL'ye oranı esas alınarak nema hesaplandı.

Söz konusu 29 Şubat 2008 yılı itibariyle şirketin net aktiflerinin değeri 2 milyar 928 milyon YTL olarak belirlenirken, bunun yüzde 61'i, 1 milyar 786 milyon YTL'si KEY sahiplerinin payını temsil ediyor. KEY hak sahiplerinin payının, 29 Aralık 1999'dan 29 Şubat 2008 döneminde 4,51 kat değerlendiği belirlenirken, hak sahiplerinin alacakları KEY tutarının hesaplanmasında 4,51'lik değerleme katsayısı kullanılacak.

Her bir hak sahibinin Emlak GYO'nun sermayesinin yüzde 61'i içindeki payı, hak sahibinin 29 Aralık 1999 itibariyle nemalandırılmış toplam değerinin, tüm hak sahiplerinin konut edindirme yardımlarının 29 Aralık 1999 itibariyle nemalandırılmış toplam değeri içindeki payı esas alınarak belirlenecek.

MEMURLAR.NET'İN DEĞERLENDİRMELERİ

Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) Genel Müdürü Feyzullah Yetgin'in açıklamalarına göre Ali Tezel'in bilgi sahibi olmadığı bir konuda konuştuğu ve yalan yanlış bilgilerle kamuoyunu yönlendirdiği görülmektedir.

Zira en basitinden, listeler internette yayımlanacak olup, Tezel'in "İnsanlar bu birkaç ciltlik Resmi Gazete’de karınca duası gibi küçücük yazılardan isimlerini nasıl bulabilecekler, merak ediyorum" şeklindeki açıklaması konuya hakim olmadığını göstermektedir. Muhtemelen, hali hazırda ÖSYM ve benzeri kurumların yaptığı şekilde Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı da T.C.Kimlik Numarası ile sorgu yapılabilen bir sistem kuracak ve kişiler internet üzerinden bakabilecektir.

Yine Ali Tezel'in mantığına göre para dağıtımı "1.8 milyar YTL’yi 7.5 milyon kişiye böldüğümüzde bir kişiye düşen rakamın 240 YTL kadar olduğunu görebiliriz." şeklinde olmayacaktır. Dağıtım herkesin sistemde bulunduğu süreye göre ayrı ayrı olacaktır.